|
Alamana'lar
ile ilgili özet bilgi Sayın Mehmet ÖZKASIM'ın yazdıklarından
aktarılmıştır.
|
| 1970
yıllarına kadar Karadeniz ve Marmara sahillerinde balıkçılar tarafından
kullanılan Türkiye'ye has teknelerdir. Büyüklüklerine, bazı özelliklerine
ve yörelere göre Alamana, Alamatra, Kancabaş, Baltabaş, Gagaburun,
Gagalı, küçük boyda olanlar da (bir çifte, iki çifte) çırnık
olarak adlandırılırlar. |
| 1970
yıllarından sonra bu teknelerin yerlerine saçtan veya ahşap olarak yapılan
daha büyük dizel motorlu balıkçı tekneleri kullanılmaya başlandı. Alamana
kayıkları artık inşa edilmediği gibi eskilerinden de hiçbir örnek kalmamıştır.
Alamana'ların her çeşit ahşap Türk tekneleri gibi ölçekli planları olmayıp,
yapan ustaların kendi ustalarından intikal eden eğri (posta) döşek ve
bodoslama şablonları kullanılarak inşa edilmişlerdir. |
| Alamana'ların
en güzel örneklerinden üç tanesinin 1980 yıllarında Çubuklu'da bir kayıkhanede
bulunduğunu öğrendim. Bu tekneler kancabaş tipinde, bayrak tahtaları oyma
işlemeli, klasik renklerde boyanmış Alamana'ların bütün geleneksel özelliklerini
taşıyan, sanatkar ustaların yapımı teknelerdi. Defalarca aramama rağmen
bu tekneleri bulamadım. Yerini öğrendiğim zaman kayıkhanenin çökmesi neticesi
mevcut teknelerin parçalandığını ve sonra yakıt olarak kullanıldığını
üzülerek öğrendim. |
| Bu
teknelerin en son resimleri Sayın Çelik Gülersoy'un "Kayıklar"
kitabının 146. sayfasında mevcuttur. Artık unutulmaya başlanan bu nostaljik
geleneksel Türk balıkçı teknelerinin orijinal ölçekli plan ve modelini
yapmaya karar verdim. 3-4 yıl boyunca her fırsatta resim ve doküman toplamaya
başladım. |
| Kereste
ticareti yaptığım sıralarda müşterim olan son Alamana ustası Ayvansaray'lı
Halis Turgut ve ortağı rahmetli Hürrem usta idi. Yapmış olduğum
Alamana plan ve maketinin bütün ölçülerini, detaylı özelliklerini Halis
Turgut ustanın ve kardeşi ahşap yat tekne dizayncısı Hüseyin Turgut
ustanın yardımları ile gerçekleştirdim. Bana esirgemedikleri yardımları
için Halis Turgut ustaya ve Hüseyin Turgut ustaya minettarım.
|
| Yıllarca
uğraşıp çalışıp topladığım bilgiler ve bilimsel çalışmalarımla yaptığım
Alamana modeli 1995 yılındra Romanya, Constanta'da yapılan NAVİGA ULUSLARARASI
AVRUPA GEMİ MODELLERİ YARIŞMASI'nda bronz madalya ödülü almıştır. |
| Not:
Romanya yarışmasına yetiştiremediğim Alamana planının olmayışı dolayısıyla
kurallar gereği 20 puan düşürülmüştür. Bilimsel çalışmalarımla yapmış
olduğum Alamana planını Avrupa yarışmasına yetiştirebilseydim en yüksek
puanı almış olacaktım. |
